DNS چیست و چه نقشی در شبکه شرکت دارد؟

در یک مثال فرضی، نرم‌افزار داخلی با نام crm.office.example معرفی شده و رکورد آدرس آن به 192.168.10.50 اشاره می‌کند. این نام فقط برای مثال است. برنامه از سازوکار نام‌یابی دستگاه کمک می‌گیرد تا آدرس مربوط به نام را پیدا کند و سپس برای اتصال به سرویس آن آدرس تلاش می‌کند.

ممکن است پاسخ از حافظه موقت موجود باشد یا دستگاه از DNS Server تعیین‌شده سؤال کند. اگر این سرور پاسخ را از اطلاعات خودش یا Cache نداند، بسته به نقش و تنظیماتش می‌تواند پرس‌وجو را به سرور دیگری بسپارد یا مسیر پرس‌وجو را ادامه دهد.

بعد از دریافت پاسخ، هنوز مسیر شبکه، پورت سرویس و مجوز کاربر باید درست باشند. پیدا شدن 192.168.10.50 به این معنی نیست که برنامه روی آن روشن است یا حساب کارمند اجازه ورود دارد. تفاوت این بخش‌ها در TCP، UDP و پورت شبکه روشن‌تر می‌شود.

Resolver نامی است برای بخشی که پاسخ پرس‌وجوی نام را پیدا می‌کند. در توضیح رایج DNS اینترنت، Recursive Resolver درخواست کاربر را می‌گیرد و پاسخ نهایی یا خطا را برمی‌گرداند. سرور Authoritative یا مرجع، رکوردهای معتبرِ محدوده نام تحت مسئولیت خودش را نگه می‌دارد.

اگر پاسخ نام اینترنتی در Cache نباشد، Resolver می‌تواند از سرورهای ریشه، سپس سرورهای پسوند دامنه و در نهایت سرور مرجع راهنمایی بگیرد. سرور ریشه فهرست IP همه سایت‌ها را تحویل نمی‌دهد؛ مسیر مراجعه بعدی را معرفی می‌کند. به دلیل Cache، این زنجیره برای هر بار بازکردن صفحه از ابتدا تکرار نمی‌شود.

این‌ها نقش‌اند؛ یک DNS Server در شرکت ممکن است برای نام‌های داخلی مرجع باشد و برای نام‌های اینترنتی از Forwarder یا پرس‌وجوی بازگشتی استفاده کند. بنابراین «DNS داخلی» به معنی ناتوانی در پاسخ به نام سایت‌های اینترنتی نیست.

یک نام ممکن است چند آدرس داشته باشد و یک IP هم می‌تواند میزبان چند سرویس یا سایت باشد. پس رابطه نام و IP همیشه یک‌به‌یک نیست. برنامه همچنین می‌تواند به IPv4 یا IPv6 متکی باشد؛ داشتن پاسخ یکی، سلامت کامل مسیر دیگری را ثابت نمی‌کند.

در شبکه شرکت، نام فایل‌سرور، نرم‌افزار یا کنترل‌کننده دامین ممکن است فقط در DNS داخلی تعریف شده باشد. یک Resolver عمومی معمولاً از این رکوردهای خصوصی خبر ندارد. در عوض، DNS داخلی می‌تواند نام‌های داخلی را خودش پاسخ دهد و درخواست نام‌های عمومی را طبق طرح شبکه پیگیری کند.

در شبکه دارای Active Directory، DNS علاوه بر نام کامپیوترها برای پیدا کردن سرویس‌ها و کنترل‌کننده دامین استفاده می‌شود. جایگزینی آن با یک DNS عمومی فقط برای بازشدن سایت‌ها می‌تواند ورود به دامین یا دسترسی‌های داخلی را مختل کند. خدمات Active Directory به راه‌اندازی و مدیریت این زیرساخت مربوط است.

قرار دادن DNS داخلی و عمومی کنار هم نیز تضمین نمی‌کند دستگاه همیشه برای نام شرکت سراغ داخلی و برای سایت‌ها سراغ عمومی برود. فهرست DNS به‌خودی‌خود قانون انتخاب براساس نام نیست؛ پاسخ منفی معتبر هم لزوماً باعث امتحان‌کردن سرور بعدی نمی‌شود. مسیر پاسخ‌گویی به هر دسته نام باید در طرح شبکه مشخص باشد.

Cache یعنی نگهداری موقت نتیجه پرس‌وجو تا لازم نباشد هر بار دوباره دریافت شود. TTL زمان مجاز نگهداری معمول رکورد در Cache را مشخص می‌کند. در یک مثال با TTL برابر ۳۰۰ ثانیه، پاسخ تازه می‌تواند تا پنج دقیقه در آن Cache استفاده شود؛ این عدد، زمان ثابت همه رکوردها نیست.

اگر آدرس سرور عوض شود، بعضی دستگاه‌ها یا Resolverها ممکن است هنوز پاسخ قبلی معتبر در Cache داشته باشند. زمان انتشار یک تغییر در همه مسیرها را نمی‌توان فقط از لحظه ذخیره رکورد نتیجه گرفت؛ TTL قبلی، Cacheها و هماهنگی سرورهای مرجع اثر دارند.

پاک‌کردن Cache یک کلاینت، رکورد اشتباه روی سرور را اصلاح نمی‌کند و Cache بقیه دستگاه‌ها را هم تغییر نمی‌دهد. به همین دلیل تغییر DNS یا پاک‌کردن مکرر حافظه، درمان عمومی هر قطعی اینترنت نیست.

DHCP می‌تواند نشانی DNS Server را به دستگاه بدهد؛ DNS پاسخ نام‌ها را فراهم می‌کند؛ Gateway مسیر پیش‌فرض خروج از زیرشبکه است. ممکن است روتر کوچک دفتر چند نقش را با یک IP ارائه کند، ولی این نقش‌ها یکی نیستند. راهنمای DHCP روند واگذاری تنظیمات را توضیح می‌دهد.

تغییر DNS ممکن است زمان پاسخ نام یا مقصد انتخاب‌شده را عوض کند، اما ظرفیت خط اینترنت را زیاد نمی‌کند و قطعی کابل یا مسیر را برطرف نمی‌کند. اگر سرویس با IP قابل دسترس است ولی با نام نیست، نام‌یابی یکی از احتمال‌هاست؛ استفاده از IP برای بعضی سایت‌ها یا برنامه‌های وابسته به نام و گواهی هم آزمون معادل و کاملی نیست.

برای حالتی که شبکه وصل است اما اینترنت کار نمی‌کند، راهنمای اتصال شبکه بدون اینترنت نقطه شروع مناسب‌تری دارد. اگر تنظیمات نام‌یابی و آدرس‌دهی شرکت نیاز به اصلاح دارد، خدمات تنظیم شبکه را ببینید.