استفاده از ping، tracert و ipconfig برای عیب‌یابی شبکه
وقتی برنامه‌ای باز نمی‌شود، این سه ابزار به سه سؤال متفاوت پاسخ می‌دهند: تنظیمات فعلی چیست؟ مقصد به درخواست ICMP پاسخ می‌دهد؟ در مسیر، کدام روترها پاسخ تشخیصی می‌دهند؟ نتیجه آن‌ها را کنار کار واقعی برنامه قرار دهید؛ هیچ‌کدام به‌تنهایی سلامت همه شبکه را تأیید نمی‌کنند.
این راهنما براساس مستندات رسمی تهیه شده و توسط نت‌مسترز به‌صورت عملی آزمایش نشده است.
آخرین بازبینی متن:
در این صفحه
محیط و مقصد آزمون را مشخص کنید
این راهنما برای Windows 11 و Command Prompt نوشته شده و مبنای فرمان‌ها مستندات Microsoft در منابع پایان صفحه است. پیش از آزمون، نسخه را از صفحه About ویندوز ثبت کنید و مقصد مجاز، اتصال فعال و وضعیت VPN را مشخص کنید. ابزارهای هم‌نام در Linux لزوماً گزینه‌های یکسان ندارند.
در مثال آموزشی، کلاینت و سرور داخل یک دفتر فرضی‌اند و دروازه 192.168.20.1 است. این IP و نام server.example.test نشانی واقعی شما نیستند؛ پیش از اجرا باید مقصد مجاز محیط خود را جایگزین کنید. نام نمونه باید در DNS آزمایشگاه تعریف شده باشد. نتیجه‌ای برای این مثال اجرا و گزارش نشده است.
تنظیمات رابط فعال را با ipconfig بخوانید
در Command Prompt:
ipconfig /allبرای رابط متصل، IPv4، ماسک، دروازه، DHCP Enabled و DNS Servers را کنار اطلاعات مورد انتظار شبکه بگذارید. در دستگاه چندرابطی، تنظیمات کارت قطع‌شده یا رابط VPN را با Ethernet فعال اشتباه نگیرید. وجود آدرس، دسترسی به سرویس را ثابت نمی‌کند. منبع ۱
اگر مقادیر با طرح شبکه فرق دارند، ابتدا منشأ تفاوت را بررسی کنید؛ ممکن است تنظیم دستی، DHCP یا سیاست اتصال در کار باشد. برای مشکل دریافت آدرس، راهنمای IP نگرفتن کامپیوتر جزئیات مرتبط را دارد.
این مرحله فقط مشاهده است. فرمان‌های /release، /renew و /flushdns را به‌عنوان بستهٔ اصلاح همگانی اجرا نکنید؛ آزادکردن آدرس DHCP می‌تواند ارتباط فعلی را از دسترس خارج کند. منبع ۱
پاسخ مقصد را با ping بررسی کنید
برای چهار درخواست IPv4 به دروازهٔ مثال:
ping /4 /n 4 192.168.20.1تعداد ارسال، دریافت و پاسخ‌های از‌دست‌رفته را بخوانید. زمان رفت‌وبرگشت بر حسب میلی‌ثانیه است؛ سرعت انتقال فایل نیست. چهار پاسخ موفق، فقط همین نمونه کوتاه را توصیف می‌کنند. برای اختلال مقطعی، زمان و شرایط مشاهده اهمیت دارد. منبع ۲
سپس همان مقصدِ مجاز را با IP و نامش جدا امتحان کنید. برای مقایسه معتبر، IP باید متعلق به همان سرویس و همان خانواده آدرس باشد؛ مقایسه IP یک سایت با نام سایتی دیگر نتیجه روشنی درباره DNS ندارد.
| مشاهده | برداشت متناسب |
|---|---|
| پاسخ ICMP دریافت می‌شود | مسیر رفت‌وبرگشت این درخواست برقرار بوده؛ سرویس برنامه و مجوز کاربر جدا بررسی شوند. |
| Request timed out | در مهلت مقرر پاسخ نرسیده؛ از این پیام به‌تنهایی خرابی کابل یا خاموش‌بودن مقصد نتیجه نگیرید. |
| Destination host unreachable | آدرس فرستنده پیام را هم ثبت کنید؛ از متن خطا به‌تنهایی علت نهایی مشخص نمی‌شود. |
| نام پیدا نمی‌شود ولی IP همان مقصد پاسخ می‌دهد | نام و روش حل نام را بررسی کنید؛ این با دریافت IP و سپس timeout تفاوت دارد. |
برای دیدن همه ستون‌ها، جدول را به چپ یا راست بکشید؛ با کیبورد از کلیدهای جهت استفاده کنید.
پاسخ‌ندادن می‌تواند با سیاست ICMP هم مرتبط باشد. اگر برنامه کار می‌کند ولی ping نه، برای سبزشدن آزمون، فایروال را خاموش نکنید. برای تصمیم عمومی درباره قطع اینترنت، راهنمای شبکه وصل ولی اینترنت قطع مناسب‌تر است.
حل نام را جدا بررسی کنید
nslookup server.example.testدر حالت غیرتعاملی، نام موردنظر آرگومان اول است؛ بدون آرگومان دوم، ابزار از DNS پیش‌فرض خود استفاده می‌کند. نام و آدرس DNS پاسخ‌دهنده و نتیجه درخواست را ثبت کنید. Nonexistent domain، timed out و Server failure یک معنی ندارند. منبع ۳
پاسخ nslookup هم تضمین نمی‌کند برنامه همان مسیر حل نام را طی کرده باشد. نام داخلی شرکت را برای رفع موقت مشکل، بی‌بررسی به DNS عمومی وابسته نکنید؛ تنظیم فعلی ممکن است برای دامین و سرویس‌های داخلی لازم باشد.
مسیر پاسخ‌های تشخیصی را با tracert ببینید
tracert /4 /d /h 15 /w 1000 192.168.30.20مقصد این مثال باید با یک مقصد مجاز پشت روتر آزمایشگاه جایگزین شود. /d تبدیل IP روترها به نام را کنار می‌گذارد؛ /h سقف بررسی را ۱۵ گام و /w مهلت هر پاسخ را ۱۰۰۰ میلی‌ثانیه تعیین می‌کند. این انتخاب‌ها محدودیت تمرین‌اند، نه مقادیر بهینه برای همه مسیرها. منبع ۴
هر سطر، پاسخ‌های مربوط به آن گام را نشان می‌دهد. * یعنی برای آن درخواست در مهلت تعیین‌شده پاسخ ثبت نشده است؛ بعضی روترها پاسخ تشخیصی نمی‌دهند. اگر مقصد نهایی پاسخ می‌دهد، وجود یک گام ستاره‌دار در میان مسیر، به‌تنهایی قطع آن لینک را ثابت نمی‌کند. پایان در سقف ۱۵ گام نیز باید با همین سقف تفسیر شود. منبع ۴
زمان یک سطر را با سطر قبل تفریق نکنید و آن را تأخیر قطعی کابل میان دو روتر ننامید؛ اندازه‌گیری، پاسخ رفت‌وبرگشت به هر گام است و شرایط پاسخ‌ها می‌تواند متفاوت باشد. traceroute در سیستم دیگر نیز ممکن است روش دیگری داشته باشد.
از نتیجه چه گزارشی بسازیم؟
نسخه سیستم، رابط، زمان، مقصد، فرمان دقیق، خروجی و عملکرد برنامهٔ مشکل‌دار را کنار هم ثبت کنید. مثلاً «سرور به ICMP جواب می‌دهد ولی پوشه با حساب مجاز باز نمی‌شود» بررسی را به سرویس و دسترسی نزدیک می‌کند؛ بدون اثبات علت، عنوان خرابی قطعی نگذارید.
برای عیب‌یابی شبکه شرکت می‌توانید رسیدگی به قطعی، کندی یا دسترسی را به نت‌مسترز بسپارید؛ حضوری در تهران و کرج و برای کارهای مناسب از راه دور. تهیه این گزارش شرط تماس نیست. راهنماهای شبکه مسیر ادامه یادگیری را دارند.